Fertiliteit

A- A A+

Animal Care Vet - Zwijndrecht - FertiliteitHonden komen per jaar gemiddeld twee keer in cyclus. Dit kenmerkt zich door bloedverlies. Anders dan bij de mens (primaten) komt deze periode overeen met de vruchtbare periode van de hond. Gemiddeld duurt een cyclus ongeveer 3 weken en kan men stellen dat de eerste week vooral gekenmerkt wordt door toenemend bloedverlies. In deze periode is de teef niet vruchtbaar maar zal ze geleidelijk aan meer en meer de reu gaan aantrekken. Sommige reuen worden al hitsig korte periode voor de cyclus doorbreekt en dit stelt dan uiteraard problemen van huisvesting en geluidoverlast. Standaard kan men echter stellen dat de “goede” reu pas interesse zal vertonen in de teef rond het optimale moment van vruchtbaarheid. Dit moment situeert zich normaal binnen de tweede week van de cyclus en meer bepaald rond de elfde dag. Hier bestaan echter zeer veel uitzonderingen. Het bloedverlies vermindert geleidelijk aan en men zal zien dat de teef nu echt de reu gaat uitdagen. Na de ovulatie (eisprong) blijft de teef nog enkele dagen in een ‘gevarenzone' die verdwenen is tijdens de derde week van de cyclus waar alle vaginale verlies verdwijnt en zowel de anatomie als het gedrag van de dieren zich normaliseert.

De huishond

Dit dier wordt niet gebruikt voor de voortplanting. De cyclus zal de eigenaar soms ongelukkig uitkomen en dan denken wij aan situaties waar meerdere honden van verschillend geslacht binnenshuis worden gehouden, maar ook aan geplande vakanties met de hond (zal ‘succes' hebben) die daardoor iets stressvoller zullen verlopen. Soms klagen eigenaars over de hoeveelheid verlies van hun teef in functie van de leefomgeving. Zetels, kledij, tapijten … niets wordt ontzien door de intens bloedende teef. Dit zijn uiteraard allemaal problemen die moeten ingeschat en overdacht worden alvorens men zich een teef aanschaft.

De kweekhond

Deze roep van dieren omvat ook de huishonden waar de eigenaar wegens persoonlijke drijfveren beslist om éénmalig een nestje te fokken. Uiteraard bekijken we hier ook de dieren die meermaals in de fok worden ingeschakeld. Ongeacht het doel dat met deze dieren wordt beoogd, verloopt de cyclus zoals hierboven beschreven. Deze eigenaars zullen ook niet de problematiek van de gewone huishond als negatief ervaren. Uiteraard verloopt de cyclus van deze dieren identiek aan de niet-fokdieren. Het probleem dat zich hier kan stellen is dat het niet altijd evident is om van dat dier een nest te verkrijgen. Op de eerste plaats ligt het dektijdstip (normaal rond de elfde dag na het begin van bloedverlies) niet vast. Er bestaat hier heel veel variatie, wat maakt dat geregeld de dekking mislukt en de teef leeg blijft niettegenstaande alles vlot is verlopen. Anderzijds komt het ook voor dat de dekking zelf mislukt omdat de teef de reu niet toelaat of omdat de reu er niet in slaagt de teef gedekt te krijgen. Dit zijn twee probleemsituaties waar veel eigenaars niet aan denken dat ze kunnen bestaan, maar die in praktijk de frequentste oorzaak zijn van het mislukken van het opzet.

Hoe kan dit worden voorkomen of opgelost?

Bepalen van het dektijdstip (zie elders)
Samengevat kan men stellen dat samen met een bredere controle het dektijdstip kan worden vastgelegd door geregelde bloedhormoon controles. Hiervoor gaan we vanaf de achtste dag van de cyclus (dus op tijd, want we weten niet of de eigenaar goed heeft opgelet wat betreft dag 1) starten met een bloedname waarin het progesteron hormoon (zwangerschapshormoon) wordt bepaald. Het blijkt immers dat bepaalde waarden (rond 6 ng/ml) overeen komen met het moment van eisprong. Een bijkomende manier van ovulatie bepaling is de echografische controle van de eierstokken. Hier kan men visueel de eisprong zien gebeuren. Nadeel is wel dat dit onderzoek dagelijks moet uitgevoerd worden.

Discussie

Hier en daar horen we kritische geluiden over de betrouwbaarheid van de progesterontest als aanwijzing voor het juiste dektijdstip. Er zijn verschillende oorzaken voor deze discussie:

  • Er zijn veel meer oorzaken van het uitblijven van een dracht. Bepaling van het juiste dektijdstip alleen is nog geen garantie voor een dracht.
  • Er zijn verschillende testen op de markt. De testen waarbij nauwkeurig de concentraties van progesteron worden gemeten en in een getal worden uitgedrukt zijn het meest betrouwbaar. Het is ook mogelijk, dat een test in het begin van de stijging vn de progesteronspiegel betrouwbaarder is, dan in een latere fase van doorstijgen.
  • De interpretatie van de testresultaten wordt niet juist uitgevoerd.

Ondersteunen van de dekking

Indien de teef en/of de reu er niet slagen in het uitvoeren van de dekking (onervarenheid / karakter/ …) en we zeker weten dat het dektijdstip correct is, kunnen we een toevlucht nemen tot kunstmatige inseminatie. Hiertoe gaan we van de reu het sperma manueel afnemen dat dan eerst wordt onderzocht op hoeveelheid, concentratie, beweeglijkheid, morfologie en kleur. Na de controle wordt het zaad bij de teef tot net voor de baarmoedermond (cervix) ingebracht met een speciale pipet. Na de inbreng is het verstandig om de teef 10 minuten te laten wandelen zonder te laten zitten. Zo hebben de zaadcellen beter de mogelijkheid om in de baarmoeder te komen. Inseminatie van gekoeld (geïmporteerd) sperma of zelfs ingevroren sperma is ook mogelijk, mits de juiste technieken worden gebruikt.

Animal Care Vet, Zwijndrechtsestraat 216, 2070 Burcht (België), ligging, Tel.: 03 252 71 69, info@animalcarevet.be, BTW BE0440 894 494, Stratenplan